Maliyetler arttı, üretim göçtü: İstanbul’da tekstilin haritası değişiyor

İstanbul Planlama Ajansı’nın (İPA) yayımladığı “İstanbul Tekstil Sanayisi: Değişen Üretim Coğrafyası ve Yeni Dinamikler” başlıklı araştırma, kentte tekstil sektörünün üretim haritasının önemli ölçüde değiştiğini ortaya koydu. Rapora göre, artan maliyetler ve ekonomik koşullar nedeniyle büyük ölçekli firmalar İstanbul dışındaki teşvik bölgelerine ve Trakya’daki organize sanayi bölgelerine yönelirken, küçük ölçekli üretim merkezleri ise Tarihi Yarımada’dan kentin çeper ilçelerine taşınıyor.

REKABET GÜCÜ ZAYIFLADI

İPA’nın Kent Gündemi Araştırmaları serisi kapsamında hazırlanan raporda, sektörün tarihsel gelişimi, mekânsal dönüşümü ve güncel sosyoekonomik yapısı incelendi. Araştırma kapsamında 19 firma temsilcisiyle yapılan görüşmelerde, enflasyon, artan iş gücü maliyetleri, döviz kuru politikaları ve finansmana erişimde yaşanan güçlüklerin sektörün uluslararası rekabet gücünü zayıflattığı belirtildi.

Firma temsilcileri, işçilik maliyetlerinin düşük olması, ucuz enerji, vergi avantajları ve ABD pazarına gümrüksüz erişim gibi nedenlerle farklı ülkelere yapılan yatırımlarda ise nitelikli iş gücü ve adaptasyon sorunları yaşanabildiğine dikkat çekti.

TEKSTİLİN İSTANBUL HARİTASI DEĞİŞİYOR

Rapora göre, İstanbul’da artan kira ve personel giderleri nedeniyle büyük ölçekli tekstil firmaları devlet desteklerinin bulunduğu teşvik bölgelerine veya Trakya’daki organize sanayi bölgelerine taşınmaya başladı.

Şehir içindeki küçük ölçekli üretim merkezleri ise Tarihi Yarımada ve Beyoğlu’ndan Sultançiftliği, Esenyurt, Arnavutköy ve Güneşli gibi çevre ilçelere yöneldi.

Osmanbey, Merter ve Çağlayan gibi uzun yıllardır tekstil üretiminin merkezi konumundaki bölgeler ise ağırlıklı olarak uluslararası toptan ticaretin yürütüldüğü, mağazaların ve perakende satış ofislerinin bulunduğu merkezlere dönüştü.

TEKSTİL İSTANBUL’U TAMAMEN TERK ETMEYECEK

Raporda, sektör temsilcilerinin yüksek maliyetler, finansmana erişim sorunları, bankaların tekstil sektörünü riskli görmesi ve ekonomi politikalarına ilişkin belirsizlikler nedeniyle geleceğe yönelik karamsar bir tablo çizdiği aktarıldı.

Buna karşın firma temsilcileri, tekstil sektörünün İstanbul’u tamamen terk etmeyeceğini, kentin araştırma-geliştirme, tasarım, mağazacılık, pazarlama, ticaret ve yönetim faaliyetlerinin yürütüldüğü stratejik merkez olmayı sürdüreceğini öngördü. Bu nedenle üretimin bir bölümünün kent dışına kaymasına rağmen İstanbul’un sektör açısından önemini koruyacağı değerlendirildi.